In dit blog leggen we uit hoe je stap voor stap een UNS implementeert in combinatie met een event-driven architectuur, zodat de juiste data real-time beschikbaar is. Zo krijgt je MKB-productiebedrijf snel overzicht, consistente data en real-time inzichten voor alle subscribers, met behoud van historische data in de historian (een systeem dat events en meetwaarden bewaart).
In Wat is een Unified Namespace (UNS) en event-driven architectuur? leggen we technisch uit wat een UNS en event-driven architectuur zijn. In UNS en event-driven architectuur: de praktijk in jouw fabriek las je over het praktische verschil tussen wél of niet werken met een Unified Namespace (UNS) + event-driven architectuur: overzicht, real-time updates via subscribers en historisch opgeslagen data.
Belangrijk om te weten: een UNS + event-driven architectuur is een technisch sub-project binnen een groter doel, zoals het verhogen van de productiviteit, het verminderen van storingen of het optimaliseren van de planning. In dit blog laten we zien hoe je ermee kunt starten door het in te zetten vanuit een concreet projectdoel, bijvoorbeeld een dashboard voor één productielijn, een analyse van energieverbruik of inzicht in OEE. Later kan een goed opgezet UNS en event-driven architectuur geheel bedrijfsbreed worden uitgerold.
Door klein te beginnen, leer je hoe de UNS-structuur en architectuur werkt en creëer je direct waarde met je data.
Waarom een UNS + event-driven architectuur loont
Met een goed opgezet UNS, gecombineerd met een event-driven architectuur, merk je snel voordelen:
- Overzicht: één centrale en actuele bron van waarheid (single source of truth) doordat systemen dezelfde gebeurtenissen gebruiken binnen de afgesproken UNS-datastructuur.
- Snelheid: dashboards, MES en analyses gebruiken real-time data als subscribers, via event-driven updates vanuit de broker.
- Flexibiliteit: nieuwe machines of software aansluiten gaat eenvoudig, omdat elk systeem één keer op de broker aansluit en de geabonneerde systemen automatisch updates ontvangen.
- Betrouwbaarheid: alle historische data (events en meetwaarden) kunnen centraal worden opgeslagen in de historian en blijft beschikbaar, ook bij vervanging van machines of software.
Het organiseren en real-time beschikbaar maken van data is de basis. De echte waarde zit in het gebruiken van die data om processen te verbeteren en betere beslissingen te nemen.
7 stappen om een UNS + event-driven architectuur te implementeren
Het implementeren van een UNS in combinatie met een event-driven architectuur is een project op zich. Je volgt een gestructureerde aanpak: begin met een afgebakende scope, test, leer en breid stap voor stap uit.
In lijn met ons 7-stappenplan voor Smart Industry kun je het zo bekijken:
Stap 1: Bepaal je doel
Het implementeren van een UNS en event-driven architectuur kun je zien als een technisch subproject binnen een groter doel, zoals:
- productiviteit verhogen
- stilstand verminderen
- beter plannen
- energieverbruik inzichtelijk maken
Formuleer het grotere doel dat je wilt bereiken en bepaal waar je mee begint, bijvoorbeeld
- real-time inzicht in één productielijn
- een dashboard voor machineprestaties
- inzicht in energieverbruik van machines
Het opzetten van een UNS + event-driven architectuur is een middel om betrouwbare, uniforme en real-time data beschikbaar te maken, zodat je het overkoepelende doel kunt behalen.
Stap 2: Stel je scope scherp
Baken af welke data je écht nodig hebt om je projectdoel te bereiken.
Stel dat je bijvoorbeeld de productiviteit van een productielijn inzichtelijk wilt maken. Dan heb je mogelijk data nodig zoals:
- machine-status (running, stopped, storing)
• geproduceerd aantal producten
• cyclustijd of snelheid
• ordernummer of werkorder
Voor een energie-analyse kunnen bijvoorbeeld deze datapunten relevant zijn:
- energieverbruik van de machine
• machine-status
• productievolume
Een machine of systeem bevat vaak veel meer data dan nodig is voor je huidige projectdoel. Door alleen de relevante datapunten te selecteren, blijft het project overzichtelijk en voorkom je dat ongebruikte of ongevalideerde data in je analyses terechtkomt.
Eventueel kun je de volledige ruwe data wel opslaan, zodat deze later beschikbaar blijft voor nieuwe analyses of toekomstige projecten.
De exacte naamgeving van de afgebakende data bepaal je later in de UNS-structuur.
Waarom klein beginnen werkt:
- Het project blijft overzichtelijk en beheersbaar
- Je leert de structuur van een UNS en event-driven communicatie kennen
- Je voorkomt dat ongebruikte of ongevalideerde data in je systeem terechtkomt
Daarnaast zie je vaak al snel resultaat in dashboards of analyses, terwijl je tegelijkertijd de basis legt voor verdere uitbreiding.
Stap 3: Inventariseer wat je al hebt
Breng in kaart welke systemen en databronnen relevant zijn voor dit project.
Denk bijvoorbeeld aan:
- machines of PLC’s
- sensoren
- ERP-systemen
- MES-systemen
- bestaande dashboards of databases
Het doel van deze stap is te bepalen waar de benodigde data vandaan komt en hoe je deze kunt ontsluiten.
Hoewel het nuttig kan zijn om een volledig overzicht van alle machines, sensoren en software te hebben, beperken we ons hier tot de data die nodig is voor dit project en het implementeren van een UNS in combinatie met een event-driven architectuur.
Stap 4: Bouw en implementeer de oplossing
Nu je weet welke tools nodig zijn en deze beschikbaar zijn, richt je de technische basis, de UNS en de event-driven architectuur, in. Dit geeft systemen de mogelijkheid te publiceren en zich te abonneren:
- Dataverzamelaars: apparaten en software die data van machines, sensoren en andere databronnen verzamelen en naar de broker sturen.
- Broker (messaging-laag): ontvangt gepubliceerde data van dataproducers en verspreidt deze automatisch naar alle subscribers die zich abonneren op de juiste datapaden in de UNS. Zie het als een ‘postkantoor’ voor data.
- Historian: slaat real-time events op voor analyse, rapportage en trends achteraf.
- Subscribers (data consumers): dashboards, MES, ERP of visualisatietools die zich abonneren op datapaden in de UNS en automatisch updates ontvangen via de broker.
Stap 4.1: Stel je UNS-structuur vast
Zorg dat de naamstructuur uniform is en gebaseerd op een duidelijke hiërarchie (bijvoorbeeld volgens ISA-95). Een consistente UNS-structuur is cruciaal; zonder uniforme naamgeving begrijpen publishers en subscribers elkaar niet en kunnen events niet correct worden verwerkt.
Bijvoorbeeld:
[Enterprise] / [Site] / [Area] / [Work Center] / [Work Unit] / [DataProducer] / [DataPoint]
- Enterprise: de organisatie, het bedrijf of de hele fabrieksgroep
- Site: een fysieke locatie of fabriek
- Area: een productieafdeling of specifiek productiegebied binnen een site
- Work Center: een logische groep van machines of werkstations waar werk wordt uitgevoerd (bijvoorbeeld een productielijn)
- Work Unit: een onderdeel van een Work Center, bijvoorbeeld een specifieke machine, CNC, assemblagestation of PLC
- DataProducer: bron die data publiceert
- DataPoint: het specifieke datapunt (bijv. ordernummer, status, temperatuur, energieverbruik)
Note: In onze voorbeelden nemen we de [DataProducer] (de bron) op in het pad, zodat je precies ziet waar de data vandaan komt. In een volledig functionele UNS-structuur wordt deze laag vaak weggelaten. Voor de eindgebruiker maakt het technisch namelijk niet uit welk apparaat de data levert, zolang de informatie over de “Work Unit” maar correct is. In de opstartfase helpt het echter om de herkomst van data inzichtelijk te houden.
Wanneer een datapunt verandert, wordt dit als event met payload gepubliceerd. De payload bevat de actuele waarde en metadata (bijv. timestamp, eenheid, status). Zo kunnen subscribers correct reageren, dashboards real-time bijwerken en historische opslag in de historian plaatsvinden.
Bijvoorbeeld: een wijziging in
Machine1 / Machine / Status
verandert van ‘Stopped’ naar ‘Running’. Dit wordt als event gepubliceerd met payload {waarde: ‘Running’, timestamp: ‘2026-03-16T08:00’, bron: ‘Machine1’}. Alle subscribers ontvangen automatisch de update.
In onderstaand schema zie je hoe de datastroom wordt opgebouwd. We gebruiken hier de volgende hiërarchie:
LocatieA / Productie / Lijn1 / Machine1
Let op: Hoewel wij hier de DataProducer in de ‘string’ laten zien om de herkomst te verduidelijken, wordt dit in een volwassen, functionele structuur vaak weggelaten. Het doel van een UNS is immers dat het voor de gebruiker niet uitmaakt welk systeem de data levert, zolang de informatie over ‘Machine1’ maar compleet is.
Stap 4.2: Installeer en configureer de benodigde tools
- Dataverzamelaars, broker, historian, dashboards / visualisatietools
- Abonneer subscribers zodat zij automatisch event-driven updates ontvangen via de broker
- Historian: kan zich ook abonneren op de broker om events en meetwaardes op te slaan voor analyse, rapportage en trends. Historische data wordt via een query of API opgehaald.
Stap 4.3 Test publicatie en consumptie
Controleer:
- Dataproducers publiceren correct volgens de afgesproken Unified Namespace (UNS)
- Subscribers ontvangen juiste data
- Subscribers/visualisaties tonen real-time updates
Valideer de data altijd met de praktijk op de werkvloer: operators of engineers kunnen beoordelen of waarden logisch zijn. Alleen gevalideerde data mag uiteindelijk in de subscribers terechtkomen.
Stap 5: Ga live
Zodra de data correct stroomt, start je met het gebruik van je subscribers. Dit kunnen bijvoorbeeld zijn:
- Dashboards voor operators en planners
- MES-systemen voor productiecontrole
- ERP-systemen voor order- en voorraadbeheer
- Analyse- of BI-tools die trends, prestaties of OEE in real-time tonen
Monitor de real-time data en controleer of alles werkt zoals bedoeld. Zorg dat operators, planners en andere stakeholders de juiste informatie ontvangen en kunnen gebruiken om beslissingen te nemen of processen bij te sturen.
Stap 6: Zet inzicht om in actie
Analyseer de verzamelde data en gebruik deze voor beslissingen en procesverbeteringen.
Zelfs als het project beperkt is tot een koppeling tussen ERP en een machine, heeft het nu direct impact. Later kan de data ook door andere subscribers worden gebruikt voor analyses of processturing.
Als je bijvoorbeeld een dashboard met de actuele data ophangt op de werkvloer, stem dan af wie actie onderneemt bij afwijkingen en hoe nieuwe routines geborgd worden.
Stap 7: Bestendig en waarborg
Zorg dat de oplossing structureel wordt beheerd en geïntegreerd in de dagelijkse werkwijze. Evalueer wat goed ging en wat beter kan, zodat het project niet stilvalt zodra de aandacht verschuift.
Door deze gestructureerde aanpak blijft het overzichtelijk en beheersbaar, terwijl je toch direct waarde haalt uit je data. Je start klein en breidt stap voor stap uit.
Tip: gefaseerd uitbreiden
- Meer machines en productielijnen toevoegen
- Kwaliteitsdata integreren
- Onderhouds- en energiegegevens toevoegen
- Analyses, rapportages en processturing verbeteren
Zo groeit een klein project uit tot een bedrijfsbrede UNS met alle relevante data beschikbaar voor meerdere geabonneerde systemen.
Valkuilen om te voorkomen
- Geen uniforme UNS-structuur
- Event-driven architectuur niet correct opgezet
- Te groot beginnen
- Ongebruikte of ongevalideerde data opnemen
- Geen betrokkenheid van werkvloer
- Historische data niet goed opslaan
UNS + event-driven architectuur praktisch toepassen in jouw productiebedrijf
Een UNS + event-driven architectuur maakt data uit verschillende systemen gestructureerd en real-time beschikbaar.
Hoewel een UNS uiteindelijk bedrijfsbreed kan worden toegepast, begint de implementatie in de praktijk vaak met een klein project of concrete use case. Dus begin klein, leer, breid uit en zet real-time event-driven ontsluiting centraal. Zo haal je direct waarde uit je data en leg je de basis voor een schaalbare, datagedreven en toekomstbestendige productieorganisatie.
Onze Smart Industry-oplossingen maken dit mogelijk:
- Data wordt verzameld uit zowel legacy-machines als moderne machines met open protocollen (bijv. OPC UA) en via IoT-gateways naar ThingsBoard gestuurd.
- Vervolgens wordt het via de server en TBMQ broker gestructureerd gepubliceerd volgens de afgesproken UNS-structuur, zodat alle subscribers correct real-time updates ontvangen
- Historische data wordt opgeslagen in de historian; dashboards, analyses en rapportages hebben altijd een compleet overzicht
- Visualisatie op dashboards, inclusief mogelijkheid tot doorklikken naar historische analyses
Lees de volledige serie over UNS & event-driven architectuur:
- Deel 1: Wat is een UNS en hoe werkt een event-driven architectuur?
- Deel 2: Waarom deze combinatie de ‘wirwar’ aan koppelingen oplost.
- Deel 3: Stappenplan: Zo start je met een UNS + event-driven architectuur. (Huidig)
- Deel 4: Praktijkvoorbeeld: Real-time data van ERP tot operator-dashboard.